📝 Maliyet

Süzme Sayaç Nedir? Alt Ölçüm ve Gider Paylaşımı Nasıl Yapılır?

6S Teknoloji · 08.11.2026 · 6 dk okuma

Süzme Sayaç Nedir? Alt Ölçüm ve Gider Paylaşımı Nasıl Yapılır? — 6S Teknoloji

Süzme sayaç, dağıtım şirketinin resmî sayacından (ana sayaç) sonra, bir binanın ya da tesisin içindeki tek bir bölümün tüketimini ölçmek için takılan ikinci sayaçtır. Fatura dağıtım şirketinden tek gelir; süzme sayaçlar o faturayı kiracılar, daireler, dükkânlar ya da üretim hatları arasında adil bölüştürmeye yarar. Bu yazıda süzme elektrik sayacı nerede kullanılır, süzme sayaç hesaplama nasıl yapılır ve ortak alan payı nasıl dağıtılır, örnekle anlatıyoruz.

Süzme sayaç ile ana sayaç farkı

ÖzellikAna (resmî) sayaçSüzme (alt) sayaç
SahibiDağıtım şirketiBina / tesis sahibi
FaturaDağıtım şirketi faturasıBina yönetimi iç faturası
ÖlçtüğüTesisin tamamıTek bölüm (kiracı, daire, hat)
TarifeResmî tarifeAna faturadan türetilen birim fiyat
MühürResmî mühürlüGenellikle mühürsüz, iç kontrol

Nerede kullanılır?

  • AVM ve iş merkezlerinde dükkân ve ofis kiracıları
  • Apartman ve sitelerde ortak tesisat üzerinden beslenen daireler, kapıcı dairesi, hidrofor
  • Fabrikalarda hat, bölüm ya da taşeron alanı bazında maliyet takibi
  • Hastane ve otellerde kiracı işletmeler (kafeterya, eczane, mağaza)
  • Baz istasyonu, ATM, reklam panosu gibi tek bir abonelik altındaki üçüncü taraf yükler

Süzme sayaç hesaplama: adım adım

Temel ilke, ana faturadaki toplam bedeli toplam kWh'ye bölerek efektif birim fiyat bulmak ve her süzme sayacın kWh'siyle çarpmaktır. Örnek (rakamlar temsilidir):

  • Ana sayaç aylık tüketim: 40.000 kWh, fatura toplamı 200.000 ₺ → efektif fiyat 5,00 ₺/kWh
  • Kiracı A süzme sayacı: 8.000 kWh → 40.000 ₺
  • Kiracı B süzme sayacı: 12.000 kWh → 60.000 ₺
  • Kiracı C süzme sayacı: 15.000 kWh → 75.000 ₺
  • Süzme toplamı 35.000 kWh; kalan 5.000 kWh = ortak alan (aydınlatma, asansör, hidrofor) + ölçüm kaybı

Ortak alan payı (25.000 ₺) kiracılara metrekare, kWh oranı ya da sözleşmedeki anahtar ile dağıtılır. Efektif fiyat yerine kiracının sözleşmesinde yazan sabit birim fiyat da kullanılabilir; bu durumda ana fatura ile toplanan tutar arasındaki fark yönetimde kalır.

Mutabakat: süzme toplamı ana sayacı aşamaz

Süzme sayaçların toplamı ana sayaçtan büyük çıkıyorsa bir şey yanlıştır: çarpan hatası, yanlış CT yönü, çift sayılan bir hat ya da ana sayaçta olmayan bir besleme. Sağlıklı tesiste süzme toplamı ana sayacın altındadır ve aradaki fark ortak alan tüketimi ile küçük ölçüm kaybından oluşur. Bu fark her ay izlenmeli; aniden büyürse kaçak ya da arıza aranmalıdır. Ayrıntı için ana sayaç izleme sayfasına bakın.

Süzme sayaç seçerken

  • Doğrudan bağlantı (tipik 5–100 A) mı, akım trafolu (x/5) mi? Trafolu ise çarpan belgelenmeli.
  • Modbus RTU ya da M-Bus haberleşme çıkışı: uzaktan okuma ve otomatik faturalama için şart.
  • Çok zamanlı kayıt (T1-T2-T3): ana sayaç üç zamanlı tarifedeyse süzme sayaç da dilimleri ayırmalı.
  • Reaktif kayıt: kiracının reaktif cezaya katkısını görmek için endüktif/kapasitif endeksler.

Süzme sayaç okumayı ve faturalamayı otomatikleştirmek

Elle okunan süzme sayaçlar ay sonunda itiraz üretir: "siz yanlış okudunuz", "o gün ben yoktum". 6S Teknoloji platformu süzme sayaçları Modbus ya da M-Bus üzerinden saatlik okur, ana sayaçla toplam mutabakatını otomatik yapar, ortak alan payını tanımlı anahtarla dağıtır ve her kiracı için ayrıntılı iç fatura üretir. Kiracı kendi tüketim grafiğini görebildiği için itirazlar veriyle çözülür. Bkz. alt kiracı faturalama ve faturalama çözüm sayfaları.

İlgili İçerikler

Alt Kiracı FaturalamaAna Sayaç İzlemeFaturalamamerkezi enerji izleme sistemireaktif ceza takip sistemitrafo izleme yazılımıOtomatik Sayaç Okuma Sistemi Nedir? RehberReaktif Kompanzasyon Nasıl Yapılır?

Sık Sorulan Sorular

Süzme sayaç resmî fatura yerine geçer mi?
Hayır. Resmî fatura yalnızca dağıtım şirketinin ana sayacından kesilir. Süzme sayaç, o faturanın bina içinde kiracı ya da bölüm bazında paylaştırılması için kullanılan iç ölçümdür.
Süzme sayaç hesaplaması nasıl yapılır?
Ana fatura toplamı toplam kWh'ye bölünerek efektif birim fiyat bulunur, her süzme sayacın kWh'si bu fiyatla çarpılır. Süzme toplamı ile ana sayaç arasındaki fark ortak alan tüketimidir ve sözleşmedeki anahtarla dağıtılır.
Süzme sayaçların toplamı ana sayaçtan fazla çıkarsa ne anlama gelir?
Ölçüm hatası vardır: yanlış çarpan, ters bağlanmış akım trafosu, çift sayılan hat ya da ana sayaçtan geçmeyen bir besleme. Sağlıklı tesiste süzme toplamı daima ana sayacın altında kalır.

Tesisinizi 6S Teknoloji ile İzleyin

6S Teknoloji'yi Tesislerinizde Görün

Bir demo oturumunda kendi verilerinizle sistemi keşfedin.